پرسش : 
گریه بر امام حسین(علیه السلام) که ۱۴۰۰ سال پیش به شهادت رسیده اند چه نفعی دارد؟

پاسخ : 
پاسخ از حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی (حفظه الله):
اشک ریختن بر مصیبت امام حسین(علیه السلام)، آثار فراوانی دارد، از جمله این که محبت اهل بیت (علیهم‌‌السلام) در قلب شیعیان حضور پیدا می‌‌کند؛ آنگاه دوست امامان معصوم (علیهم‌‌السلام) هرگز فکر و راه و روش آنان را رها نمی‌‌کند؛ زیرا رهبری جوارح به دست جان و دل است و زمامداری قلب را محبت به عهده می‌‌گیرد و دلِ دوستان حسین بن‌ علی (علیه‌‌السلام) جوارح را به صَوْب صراط مستقیم رهنمود می‌‌شود.
خود آن بزرگوار نیز به این اصل کلی سفارش کردند که هر حادثهٴ تلخی پیش آمد کرد، آن را بهانه کنید و برای من اشک بریزید: «أو سمعتم بغریب أو شهید فاندبونى[۱]؛ هرگاه داستان غریب یا شهیدی را شنیدید، برای مظلومیت من گریه کنید»؛ زیرا اگر امام حسین (علیه‌‌السلام) به خلافت می‌‌رسید، دیگر غریب یا شهیدی وجود نداشت.
بنابراین، اصل کلی این است که هر حادثهٴ تلخ و ناگواری را باید بهانه کرد و برای سالار شهیدان اشک ریخت؛ نه آن‌ که افراد داغدیده برای تسکین عواطف و احساسات خود آن حضرت (علیه‌‌السلام) را بهانه کنند و برای التیام زخم خویش اشک بریزند و ندبه نمایند و بین این دو گونه عزا داری فرق وافر است؛ زیرا محصول یکی تعزیت برای حضرت امام حسین (علیه‌‌السلام) است و نتیجهٴ دیگری تسلیت برای خود؛ هر چند ممکن است بهانه قرار دادن واقعهٴ جانسوز کربلا هم بی‌‌اثر نباشد.

پی نوشت:
[۱] ـ مستدرک الوسائل، ج ۱۷، ص ۲۶.
منبع: شکوفایی عقل در پرتو نهضت حسینی، ص۲۳۳.

از امام حسین(علیه السلام) درباره شریف ترین مردم پرسیدند. آن حضرت فرمودند: 
کسی که پیش از آنکه پندش دهند، پند پذیرد و پیش از آنکه بیدارش کنند، بیدار شود.

امام حسین (علیه السلام) فرمودند: 
هر کس تو را دوست بدارد( از بدیها) تو را نهی می کند و هر که دشمنت باشد (به بدیها) تشویق می کند.

امام حسین (علیه السلام) فرمودند: 
شما را به تقوای الهی سفارش می کنم. هر کس از خدا پروا کند، خداوند تضمین کرده که او را از آنچه نمی پسندد، به آنچه می پسندد، متحول سازد.

تنها نه من، که بر لب جبریل نوحه‌هاست 
گویا عزای شاه شهیدان کربلاست 
حزین لاهیجی

در دشت عطش، لاله صفت سوخت حسین 
تا مشعل آزادگی افروخت حسین 
بر لوح فلق، تا به قیامت، نقش است 
درسی که زخون، به خلق آموخت حسین 
شهادت امام حسین (ع) تسلیت باد 

هفتاد و دو سینه سرخ هجرت کردند 
با سَروَرِ آفتاب بیعت کردند 
رفتند و به دریای ابد پیوستند 
چون رود، به اصلِ خویش رجعت کردند

ارزش قطره اشک براي امام حسين عليه السلام 
 

قطره اي از آن اگر در جنهم بيفتد آتش و حرارت آن را خاموش مي کند. 
ملائکه خود آن اشکها را گرفته و در شيشه اي ضبط مي کنند. (1) 
براي هر عملي ثواب محدودي است جز ثواب آن اشک که اجر آن محدوديتي و يا اتمامي ندارد. 

چشم گريان در عزاي امام حسين عليه السّلام و ارزش آن 
 

اگر اشک بر امام حسين عليه السّلام داراي اين همه اعتبارست يقينا چشمي که در عزاي او گريان باشد نيز خواص و ويژگي هاي مربوط به خود را دارد. 

خواص چشم گريان در عزاي امام حسين عليه السلام 
 

آن چشم در نزد خداوند از تمام چشمها محبوب تر است.(2) 
همه چشمها در روز قيامت گريانند مگر چشمي که بر امام حسين عليه السّلام گريه کرده باشد. (3) 
آن چشم روشن شود به نور کوثر و نظر به آن. (4) 
آن چشم را ملائکه تبرّک ميکنند و اشک را خود از آن پاک ميکنند.(5) 

خواص گريه براي امام حسين عليه السلام 
 

هر کسي که تا به حال خداوند اين مرحمت را در حق او نموده باشد و توانسته باشد قطره اشکي در عزاي آن حضرت از ديدگان جاري سازد به خوبي آثار و برکات نوراني و حالات معنوي وصف ناشدني آن را در يافته اما گريه براي آن حضرت خواصي مربوط به خود را دارد که ما اجمالاً بعضي از آن را ذکر مي کنيم: صله حضرت محمد صلي الله عليه و آله است. (6) 
مساعدت و ياري حضرت زهرا سلام الله عليها است زيرا آن مکرمه هر روز در عزاي فرزندنش مي گريد. (7) 
اداء حق پيامبر صلي الله عليه و آله، خدا و ائمه هدي عليهم السّلام است.( 8) 
گريه براي آن حضرت تأسي به انبياء ، ملائکه و عبادالصالحين خداوند است. 
اداء مزد رسالت پيامبر است زيرا در قرآن آمده که مزد رسالت پيامبر مودّت ذي القربي (دوستي با خاندان رسول خدا) است. ترک آن جفا به آن حضرت است. (9) 
تسلي دهنده دل از جميع گريه ها و اندوه ها است. (10) 

خواص مجالس ذکر مصائب امام حسين عليه السّلام 
 

کساني که در مجالس ذکر او شرکت مي کنند به خوبي حال و هواي آنجا را درک کرده و ارتباط معنوي عميقي با حضرتش برقرار مي سازند، اما بر طبق احاديث و روايات متعدد مجالس آن حضرت داراي ويژگي هايي است: 
1- هر کس بنشيند در مجالسي که در آن به امر ائمه عليهم السّلام پرداخته شده و ذکر مصائب آنان است دل او نمي ميرد در آن روزي که دلها مي ميرند. (11) 
2- اينگونه مجالس محبوب خدا ، رسول او و ائمه عليهم السلام مي باشد.(12) 
3- نَفَس فرد عزادار در آن مجلس تسبيح خداوند است.(13) 
4- اين مجالس محل نَظَر حضرت امام حسين عليه السّلام است. زيرا آن جناب در عرش است و از آنجا به سوي سرزمين کربلا و زوّار و گريه کنندگان خود نظاره مي کنند. (14) 
5- ملائکه مقرب خداوند درآن مجلسي حاضر مي شوند. 
6- مجلس عزاي امام حسين عليه السّلام هر جا بر پا شود آنجا قبه و بارگاه اوست . 
7- معراج گريه کنندگان است زيرا که محل نزول صلوات و رحمت الهي و غفران ذنوب و ... است. 
8- اين مجالس از ديگر مجالس اشرف و افضل است.(15)

پی نوشت:

1- منتخب طريحي/140/2 
2- بحارالانوار /207/45، کامل الزيات باب26 ص81 
3- بحارالانوار /293/44، عوالم /534/17 
4- بحارالانوار /290/44، کامل الزيارات باب 32 ص102 
5- بحارالانوار /305/44، تفسير امام حسن عسگري (عليه السّلام) ص369 
6- بحارالانوار /207/45، کامل الزيارات باب 26 ص81 
7- بحارالانوار /209/208/45، کامل الزيارات باب ص82 
8- بحارالانوار /207/45، کامل الزيارات باب 26 ص81 
9- بحارالانوار ، ج 45، ص 205 وکامل الزيارات ، باب 26، ص 79 
10- ترجمه خصائص الحسينيه ، ص 257 
11- بحارالانوار /278/44، امالي صدوق مجلسي 17 ص68 
12- بحارالانوار /282/42، قرب الاسناد ص) 18 
13- بحارالانوار /278/44، امالي صدوق ، مجلس 17، ص 68 
14- بحارالانوار /292/44، کامل الزيارات باب 32ص103 
15- ترجمه خصائص الحسينيه ، ص 256

پاداش زائر حسيني
 

شيخ صدوق در كتاب «امالي» از عبدالله بن فضل مي‌گويد: روايت كرده است كه گفت:‌ نزد امام صادق(ع) بودم كه مردي از اهل طوس وارد شد و از آن حضرت سؤال كرد: اي فرزند رسول خدا! كسي كه قبر مبارك امام حسين(ع) را زيارت كند، چه پاداشي خواهد داشت؟
امام(ع) به او فرمود: «اي طوسي! كسي كه به زيارت قبر اباعبدالله الحسين(ع) برود و او را بشناسد كه امام واجب‌الإطاعه است يعني خداوند بر همة بندگان واجب كرده كه از او فرمانبرداري كنند،

خدا گناهان گذشته و آيندة او را مي‌آمرزد، و شفاعت او را در مورد هفتاد گنه‌‌كار مي‌پذيرد، و در كنار آن قبر مبارك حاجتي را از خدا درخواست نمي‌كند مگر آنكه براي او برآورده 
مي‌كند».

پی نوشت:

1. امالي صدوق، ص 684، ح 11، مجلس 86؛ بحارالانوار، ج 101، ص23، ح15. مؤلّف «القطره»:‌ اينكه در حديث مي‌فرمايد: «خدا گناهاني را كه در آينده، زائر امام حسين(ع) مرتكب شود مي‌آمرزد». معنايش اين است كه توفيق توبه كردن به او مرحمت مي‌كند و عاقبتش را نيكو مي‌گرداند، تا اجازه و رخصت در ارتكاب گناه كه از نظر عقلي قبيح است لازم نيايد. 

حضرت قاسم بن الحسن(ع)

فرش خون پهن شده بر بدنت

غارت نیزه شده پیرهنت

پاره پاره پیکری مانده ز تو

دانه دانه شده تسبیح تنت

***

بدنت نیزه بی جا خورده

قامت کوچک تو تا خورده

اسب ها رو به تنت اوردند

چقدر صورت تو پا خورده

***

دور تو بزم به پا گردیده

تنت اماج جفا گردیده

بس که با سنگ جوابت دادند

بدنت سنگ نما گردیده

حسن کردی

شعر روز ششم محرم

رویداد روز ششم محرم

ذکر مصیبت‌ حضرت قاسم (ع)

ازدواج حضرت قاسم بن الحسن (ع)

روز ششم محرم الحرام

1. در این روز عبیداللّه‌ بن زیاد نامه‌ای برای عمر بن سعد فرستاد كه: من از نظر نیروی نظامی اعم از سواره و پیاده تو را تجهیز كرده‌ام. توجه داشته باش كه هر روز و هر شب گزارش كار تو را برای من مي‌فرستند. 

ذکر مصیبت‌ حضرت قاسم (ع)

تواریخ معتبر این قضیه را نقل کرده‌اند که در شب عاشورا امام علیه السلام اصحاب خودش را در خیمه‌ای‌«عند قرب الماء» جمع کرد.معلوم می‌شود خیمه‌ای بوده است که آن را به مشک های آب اختصاص داده بودند و از همان روزهای اول آبها را در آن خیمه جمع می‌کردند.امام اصحاب خودش را در آن خیمه یا نزدیک آن خیمه جمع کرد.

ازدواج حضرت قاسم بن الحسن (ع)

؛ تحریف تاریخ

قاسم بن الحسن(علیه السلام) در واقعه ‎ی کربلا هنوز به پانزده سالگی نرسیده بود. طبری می‎گوید: قاسم ده سال داشت و در مقتل ابی‎ مخنف آمده: قاسم در کربلا چهارده ساله بود.[1]

علامه مجلسی بر این باور است که ماجرای عروسی قاسم سند معتبری ندارد. منشأ این حکایت دو کتاب است؛ یکی منتخب المراثی، اثر شیخ فخرالدین طریحی ـ نویسنده‎ی مجمع البحرین ـ و دیگری روضة الشهدا، نوشته‎ی ملاحسین کاشفی ـ صاحب انوار سهیلی ـ است. این کتاب اولین مقتلی است که به فارسی نوشته شده است.[2]
در این باره روایت می‎کنند که وقتی امام حسین(ع) مسیر مدینه تا کربلا را طی می‎کرد، حسن بن حسن از عموی خویش، امام حسین(ع)، یکی از دو دختر او را خواستگاری کرد. امام حسین(ع) فرمود: هر یک را که بیشتر دوست داری اختیار کن، حسن خجالت کشید و جوابی نداد، امام حسین(ع) فرمود: من برای تو فاطمه را اختیار کردم که به مادرم دختر رسول خدا، شبیه‎تر است.

به این ترتیب وجود فاطمه‎ی نو عروس در کربلا امری مسلم است. اگر فرض کنیم ازدواج قاسم درست باشد، باید گفت: امام حسین(ع) دو دختر به نام فاطمه داشتند که یکی را به حسن تزویج کرده و دیگری را برای قاسم عقد نموده‎اند، یا این که بگوییم: دختری که به عقد قاسم درآمده، نامش فاطمه نبود و نقل تاریخ در این مورد اشتباه است و اگر این داستان را صحیح ندانیم، باید بگوییم راویان نام حسن را از روی اشتباه، قاسم نقل کرده ‎اند.
در هر صورت، بیشتر تحلیل‎گران واقعه عاشورا، عروسی قاسم را نادرست می‎دانند. محدث قمی در منتهی‎الآمال[3] و نفس المهموم،[4] دامادی قاسم را رد می‎کند و می‎گوید: نویسندگان، نام حسن را با قاسم اشتباه کرده‎اند. استاد شهید مرتضی مطهری نیز عروسی قاسم را مردود می‎داند و مستند می‎کند به این که در هیچ کتاب معتبری وجود ندارد و حاجی نوری هم بر این باور است که ملاحسین کاشفی، اولین کسی است که این مطلب را در کتاب روضة الشهدا آورده و اصل قضیه صد در صد دروغ است.[5]

پی نوشتها:

[1]. منتخب التواریخ، حاج محمدهاشم بن محمد علی خراسانی، انتشارات علمیه اسلامیه، ص 266.
[2]. ریاض القدس المسمی بحدائق الانس، مرحوم صدرالدین واعظ قزوینی، ج 2، کتابفروشی اسلامیه، تهران، سال 1374 هـ ق، ص 42.
[3]. منتهی الآمال، محدث قمی، انتشارات هجرت، تابستان 1374، چاپ هشتم، ج 1، ص 700.
[4]. ابوالحسن شعرانی، همان مأخذ.
[5]. حماسه حسینی، مرتضی مطهری، ج 1، ص 28، انتشارات صدرا، خرداد 1364.

منبع: درگاه پاسخگویی به مسائل دینی